Przez drugi miesiąc Natasza odkładała część swojej pensji w osobnej kopercie — pieniądze na aparat ortodontyczny dla Wanii. Mój syn niedawno skończył dwanaście lat, jego zęby rosły nierównomiernie — powiedział bezpośrednio ortodonta w klinice: im szybciej rozpoczniesz leczenie, tym łatwiej będzie później ugryźć. Cena była jednak wysoka — prawie sto osiemdziesiąt tysięcy za całą trasę, biorąc pod uwagę wszystkie tablice i późniejsze korekty.
— Będziemy to stopniowo odkładać na bok, — powiedział wtedy Siergiej, patrząc na szacunki z kliniki. — Jest kilka oszczędności, a poza tym zaoszczędzimy trochę z każdej pensji. Zbierzemy go wiosną.
Natasza się zgodziła. Oszczędzałam na wszystkim — jadłam lunch w domu zamiast w kawiarni obok pracy, odmówiłam nowej kurtki, chociaż stara ocierała mi się o łokcie już od wielu sezonów, i odłożyłam zakup opon zimowych do samochodu na kolejny miesiąc. Każdy tysiąc zaoszczędzonych pieniędzy trafiał do koperty z napisem «szelki Wani», ukrytej w tylnej szufladzie komody.
Przez pierwszy miesiąc oszczędności regularnie rosły. Drugi — jest już wolniejszy. Natasza sprawdziła kwotę w aplikacji telefonicznej, w której śledziła budżet rodzinny, i zauważyła: tu i ówdzie pojawiają się wydatki, których nie poniosła.
— Seryozha, oto transfer do piętnastu tysięcy, — Natasza pokazała mężowi ekran telefonu. — Gdzie to jest?
— Och, to dla mojej matki, — Siergiej nie podniósł wzroku z talerza obiadowego. — Jej kocioł się zepsuł i trzeba było go pilnie wymienić.
Natasza skinęła głową, nic nie mówiąc. Dwa tygodnie później odkryto kolejne tłumaczenie — dwadzieścia tysięcy.
— Znowu mama? — Natasza wyjaśniła, choć miała już przeczucie odpowiedzi.
—Potrzebowała nowych okularów, — Siergiej wzruszył ramionami, jakby chodziło o coś bardzo zwyczajnego. — Dioptrie urosły, a bez okularów nie widzi nic.
Wyjaśnienia były za każdym razem nowe: albo ciśnienie wzrosło, trzeba było kupić drogie leki, potem sąsiedzi je zalali, dokonali napraw, potem było to proste «moja mama zapytała, niewygodnie jest odmówić». Natasza słuchała, kiwała głową, a koperta z pieniędzmi na aparat ortodontyczny uzupełniała się coraz wolniej, jakby ktoś niewidzialny jednocześnie wyciągał stamtąd banknoty.
Teściowa Marina Iwanowna mieszkała sama w trzypokojowym mieszkaniu w centrum — po rozwodzie z ojcem Siergieja mieszkanie pozostało z nią, a także odziedziczyła dom w regionie po własnych rodzicach. Emerytura teściowej była najzwyklejsza i niczym niezwykłym, ale Marina Iwanowna prowadziła styl życia znacznie bogatszy niż jej rzeczywiste możliwości. Nowe futro co dwa, trzy lata, drogie kosmetyki, wakacje w ośrodkach wypoczynkowych, solidny zestaw kuchenny, który niedawno zamówiłem, aby zastąpić całkiem przyzwoity stary. Teściowa konsekwentnie nie miała na to wszystko wystarczająco dużo pieniędzy —, a jej syn konsekwentnie je miał.
— Seryozha, powinnaś porozmawiać z matką, — Natasza pytała nie raz, zmęczona ciągłymi «pilnymi potrzebami». — Ty i ja oszczędzamy na aparat ortodontyczny Wanii. Nasz cel jest konkretny i ważny. A pieniądze płyną do nikogo nie wiadomo dokąd.
— Cóż, jak nieznane to jest, — Siergiej poczuł się urażony. — Pomagamy naszej matce. Jest sama, to dla niej trudne.
—To dla niej trudne, bo wydaje więcej, niż zarabia, — Natasza starała się mówić spokojnie, choć zmęczenie takimi rozmowami narastało za każdym razem. — I zamiast leczyć zęby naszego syna, płacimy za jej futra i kurorty.
—Bądź trochę cierpliwy, — Siergiej odpowiedział jak zwykle. — Mama jest już stara, jak długo jeszcze musi cieszyć się życiem. Ale aparaty ortodontyczne — nie działają, można je zainstalować w ciągu sześciu miesięcy, nie jest to krytyczne.
Natasza zamilkła, nie znajdując siły, by powtórzyć to samo jeszcze raz. Rozmowa zawsze kończyła się w ten sam sposób — Siergiej prosił o cierpliwość, obiecał, że «w przyszłym miesiącu na pewno niczego nie przetłumaczy», a z drugiej strony Marina Iwanowna miała pilną sprawę.
Bliżej rocznicy urodzin teściowej koperta z pieniędzmi na aparat ortodontyczny zaginęła tak zauważalnie, że Natasza nawet policzyła rachunki dwa razy, nie wierząc własnym oczom. Z zgromadzonych stu tysięcy pozostało zaledwie trzydzieści pięć.
— Seryozha, — Natasza rozłożyła pieniądze na stole, — gdzie jest reszta?
Tym razem Siergiej nawet nie wymyślił historii o zepsutym kotle.
—W rocznicę urodzin mojej matki, — przyznał, odwracając wzrok. — W końcu randka. Chciałem wynająć salę bankietową i zaprosić wielu gości. Trzeba było dodatkowo zapłacić za halę i catering.
—To znaczy, wziąłeś pieniądze na leczenie syna, — Natasza powiedziała to powoli, jakby mówiła to na głos, żeby sama mogła w to uwierzyć, — i wydałeś je na salę bankietową z okazji rocznicy mojej matki.
— Cóż, co mogłem zrobić, — Siergiej podniósł ręce. — Zapytała matka. Wania czekająca sześć miesięcy — nie jest śmiertelna.
Natasza nie odpowiedziała. Po cichu włożyła resztę pieniędzy z powrotem do koperty, włożyła je do szuflady i wyszła z kuchni.