Matka oddała je do domu dziecka tuż po Nowym Roku…
Dziewczynki płakały bez opamiętania. Były dziećmi, które dorastały w domu, w ciepłej atmosferze. Podczas gdy matka zajmowała się swoim życiem osobistym, siostry, Zuzia i Ola, mieszkały u babci. Ale gdy nadszedł Święty Mikołaj Zimowy, babcia odeszła, a matka nie miała innego wyjścia i umieściła je w internacie. Nie, nie była kobietą rozwiązłą, nie piła, nie paliła. Czy to było sprawiedliwe, że były same z matką, podczas gdy byłyby wolne od trosk, gdyby ojciec żył wedle własnych reguł?
Matka odpięła płaszczyk Oli i mówiła z surowym tonem: „Nie płaczcie, takie okoliczności. To nie moja wina. Tutaj będziecie dobrze, same potem mi podziękujecie!” Ola szlochała już rozpaczliwie; miała zaledwie trzy lata i niewiele rozumiała. Ale patrząc w gniewne oczy matki i przerażoną, zapłakaną twarz starszej siostry, siedmioletniej Zuzi, czuła, że wszystko jest źle. Matka syknęła: „Nie hańbcie mnie, nie odmawiam wam, zaraz przyjdę i was zabiorę. Na Wielkanoc przyjadę, odbiorę was!” Dziewczynki przestały płakać, bo mama przecież obiecała powrót.
Przyzwyczajenie się do domu dziecka było trudne, mimo że wychowawcy darzyli je czułością i troską. Zuzia oczarowywała wszystkich poważnym spojrzeniem czarnych oczu, a Ola przypominała małą, białą, dobroduszną kuleczkę. Ola ciągnęła Zuzię za rękaw: „A kiedy Wielkanoc? Przyjedzie i zabierze nas do mamy?” Zuzia cierpliwie tłumaczyła po raz setny: „Wielkanoc to święto wiosną, pamiętasz, jak babcia malowała jajka?” Ola kiwnęła głową, starając się pamiętać, ale wspomnienie o babci wywołało małe łzy na jej rzęsach. Sama Zuzia też niecierpliwie wyczekiwała Wielkanocy i poszła z tym pytaniem do wychowawczyni. Pani Ewa była zaskoczona — zwykle dzieci czekają na Nowy Rok i prezenty albo na urodziny. Mimo to wręczyła Zuzi mały kalendarz: „Widzisz, tu zaznaczyłam dzień Wielkanocy, a dziś jest ten dzień. Każda liczba to dzień. Kiedy byłam w szkole, przekreślałam dni aż do wakacji”. Zuzia zaczęła odhaczała kolejne dni, a lista do przyjazdu matki skracała się z każdym dniem.
W poranek Niedzieli Wielkanocnej Ola wbiegła do pokoju Zuzi, trzymając w rączce czerwone jajko: „Zuzia! Zuzia! Dziś mama przyjedzie, jestem taka szczęśliwa. A ty, Zuziu, też?” Zuzia nie mogła się doczekać mamy. Na początku oczekiwanie niosło radość, lecz po drzemce w ciągu dnia, serce Zuzi napawało smutkiem. Ola kręciła się ciągle w pobliżu, jęcząc i domagając uwagi. Pod wieczór, gdy stało się jasne, że mama ich oszukała, Zuzia pocieszała młodszą: „Pewnie utknęła w drodze autobusem. Słyszałam, że drogi są fatalne, mówią wszyscy wychowawcy. Nie płacz, jutro na pewno przyjedzie. A dziś noc spędzi w wiosce.” Ola kiwała głową, łykając łzy. Jednak matka nigdy się nie pojawiła, choć dziewczynki czekały każdego dnia, tworząc coraz nowe wymówki.
Pewnego ranka Zuzia nie znalazła Oli. Wychowawcy wytłumaczyli, że matka zabrała młodszą siostrę. Dopiero później Zuzia dowiedziała się, że matka podpisała dokument o całkowitym zrzeczeniu się praw do niej. Na szczęście po dwóch latach odnalazła ją ciocia ze strony ojca. Ciocia Lena była dobrą kobietą, a Zuzia tak szybko przyzwyczaiła się do niej, że zaczęła nazywać ją mamą. Czułość cioci i jej rodziny powoli łagodziła rany serca, a o matce i siostrze starała się nie myśleć. Chociaż wiedziała, że Ola była wtedy zbyt mała, by wszystko rozumieć, wciąż…
Minęły lata. Zuzia ukończyła szkołę pielęgniarską, wyszła za mąż, urodziła syna, żyli skromnie, ale w zgodzie. Nagle Zuzia otrzymała list. Od Oli!
„Cześć, kochana siostrzyczko! Pewnie mnie nie pamiętasz? Pamiętam tylko twoje warkocze i kraciaste kapcie. Tak bardzo chcę cię zobaczyć! Niedawno wróciliśmy do naszej dzielnicy, mieszkamy w Brzózkowie. Jeśli nie masz nic przeciwko, mogę przyjechać w odwiedziny?”
Zuzia wzruszyła ramionami; to dziwne, że sama nie proponuje, a jednak napisała… Ale zgodziła się.
Ola, w niebieskiej kurtce, szła kuląc się nieco, machając radośnie ręką! W tłumie na dworcu autobusowym od razu przytuliła Zuzę i zapłakała: „Siostrzyczko, od razu cię poznałam: oto moja Zuzia! Naprawdę, od razu!”
Zuzia burknęła niezadowolona, że była taka płaczliwa, a sama poczuła ścisk w oku.
Po kolacji Ola opowiadała: „Nie gniewaj się na mamę, wujek Sławek od razu powiedział, kiedy się poznali, że przyjmie ją z dziećmi. Tylko bała się zabrać dwie na raz. Potem u wujka i mamy urodził się syn, potem córka! Maleńka Weronika, taka słodka, gdzie by nam tam! Tylko nie gniewaj się! Wujek Sławek dobrze zarabia, świetny stolarz, zawsze mnóstwo zleceń. Czasem nawet jeździmy na południe. W siódmej klasie wóz podniósł mnie na rogi, na szczęście nikomu nic się nie stało. Jak widzisz, kulawe chodzę… Twój placek, Zuzia, przepyszny, dasz przepis?”
Zuzia zapytała: „A ty pracujesz? Uczysz się? Masz przyjaciół? Taka ładna jesteś!”
Ola zawstydziła się: „Po tamtym wypadku długo się leczyłam, wydano mnóstwo pieniędzy… Pomagam w domu lub w pracach u wujka Sławka… Mama jest księgową w administracji. Przyjaciół mam niewiele, bo czasu mało, a i kulawe chodzę… Ale przyzwyczaiłam się.”
Zuzia namówiła Olę, by została na noc, obiecując odprowadzić ją na pierwszy autobus. Siostra zasnęła, zanim głowa dotknęła poduszki. Zuzia przypadkiem spojrzała na starannie złożone ubrania na krześle. Wszystko było czyste, choć nieco zużyte i wielokrotnie łatanie. W szpitalu pielęgniarki ubierały się lepiej, a tu do odwiedzin!
Zuzia wstała o trzeciej rano, obudziła męża i poprosiła, by zawiózł ją do Brzózkowa. Mąż narzekał, ale po drodze zrozumiał cel i skinął głową na zgodę.
Zuzia bez trudu znalazła dom matki. Serce biło jej jak szalone, gdy pukała do drzwi. Otworzyła je matka i nie rozpoznała Zuzi. Zuzia natomiast poznała ją od razu: choć starsza, wciąż była piękna i zadbana. Dziewczyna powiedziała:
„Dzień dobry, mamo! Spotkałyśmy się w końcu…”
Matka przywitała niechętnie, jakby Zuzia była natrętną sąsiadką, a nie własną córką. Potem warknęła: „A Ola gdzie? W oborze? Niech wraca do domu, dzieciom trzeba przygotować śniadanie, od wczoraj nie posprzątane. Ty też wejdź, skoro przyjechałaś…”
Zuzia próbowała mówić spokojnie: „Ola zamieszka ze mną na razie. Zbierz jej ubrania i rzeczy… Jeśli możecie, dajcie też pieniądze. Ułożę Olę do pracy jako sanitariuszkę, później zdobędzie zawód. Trzeba jej leczyć nogę, taka piękna i kulawe chodzi! Słyszysz mnie, mamo?”
Matka wyszczerzyła usta, jak zwykle, gdy rozmowa jej się nie podobała, i rzekła: „Spadaj stąd, obrończyni, Olę sami przyprowadzimy! Żeby więcej jej nie widzieć przy tobie!”
Zuzia stanowczo pokręciła głową, patrząc w oczy matki: „Po pierwsze, nie Ola, tylko Olenka! O swojej krowie mów Olą, którą sama będziesz doić rano, pani! Chcesz, żebym teraz pół wsi zebrała? I wszyscy poznają, jak przykładna urzędniczka porzuciła własne dzieci w domu dziecka! Wszystkie kobiety w wiosce mają przyjaciółki lojalne, czy znajdą te, które nie wybaczą twojej przeszłości? Chcesz uciec i zabrać Olę, znajdę cię i rozsławię w całym kraju!”
Matka skrzywiła się, zniknęła w domu, trzaskając drzwiami. Po pół godzinie wyszedł chudy, skulony mężczyzna z plecakiem:
„Dzień dobry, nazywam się Sławek. Oto rzeczy… Przekażcie Ludmile (tak zawsze mówiłem o Oli) pozdrowienia ode mnie, niech będzie jej dobrze. Pomożemy też finansowo, postaram się. Ile lat Ola spędziła jako Kopciuszek u matki? Mówiłem jej… Ale nie miejcie żalu do matki, życie bywa trudne…”
Zuzia szła z plecakiem do samochodu męża, myśląc: tak, życie bywa trudne. Czy łatwo? By zapewnić, że mężczyźni nie piją i nie hulają, by kobiety nie porzucały dzieci dla „mężczyzn” w domach dziecka, by siostry i bracia się nie zapomnieli?
Matka oddała je do domu dziecka tuż po Nowym Roku…