Przez całe życie otaczali ją słudzy, którzy kłaniali się nisko, uśmiechali uprzejmie, a potem szeptali za drzwiami o jej ciele, jej apetycie i hańbie króla. Teraz obok niej był tylko on — człowiek, którego jej ojciec uważał za mniej wartego niż psy z królewskiej psiarni.
Trzeciego dnia odezwał się po raz pierwszy.
— Pani, czy chce pani chleba?
Jego głos był cichy, niemal nieśmiały. Jadwiga zawahała się, nim odpowiedziała.
— Nie jestem głodna — skłamała.
Mężczyzna tylko skinął głową i odszedł. Nie naciskał. Nie uśmiechnął się kpiąco. Nie spojrzał na nią tak, jak patrzyli inni.
Czwartego dnia umył podłogę. Piątego rozpalił ogień w kominku, zanim zdążyła się obudzić. Szóstego zostawił na stole kilka polnych kwiatów, zebranych gdzieś przy murze zamkowym. Nie powiedział ani słowa.
Dopiero siódmego dnia Jadwiga przerwała milczenie:
— Jak masz na imię?
Mężczyzna znieruchomiał. Po raz pierwszy uniósł wzrok i spojrzał jej prosto w oczy.
— Marcin.
Jadwiga powtórzyła to imię bardzo cicho. Nie było w nim herbu, tytułu ani obietnicy wielkiego pochodzenia. A jednak miało w sobie coś, czego nigdy wcześniej nie znała: prawdziwą obecność.
Z czasem ich codzienność przeniosła się do opuszczonego ogrodu za starym skrzydłem zamku. Nikt tam prawie nie zaglądał. Zimą krzewy róż przemarzły, rabaty zarosły chwastami, a lawenda rosła nierówno, jakby sama musiała walczyć o życie. To właśnie tam Marcin po raz pierwszy opowiedział jej historię.
— Te rośliny — powiedział, wskazując na lawendę — najlepiej rosną wtedy, gdy się je mocno przycina. Gdy poruszy się ich korzenie i spulchni ziemię. Wygląda to tak, jakby cierpiały, ale właśnie dzięki temu odradzają się silniejsze.
Jadwiga spojrzała na niego z zaskoczeniem. Jego słowa dotknęły jej nie jak cios, lecz jak łagodny podmuch ciepłego wiatru.
— A ty? — spytała po chwili. — Ile razy musiałeś odradzać się od nowa?
Marcin uśmiechnął się krótko i smutno.
— Tyle razy, że przestałem liczyć.
Jadwiga roześmiała się. Był to dźwięk rzadki, prawie zapomniany, jakby wydobył się z tej części jej serca, którą dawno uznała za martwą.
Zaczęli razem pielęgnować ogród. Jadwiga klękała na ziemi, brudziła suknię, spulchniała glebę przy korzeniach i uczyła się, jak nie łamać delikatnych łodyg. Marcin pokazywał jej, gdzie ciąć, kiedy podlewać, a kiedy po prostu czekać. Nigdy jej nie poganiał. Nigdy nie śmiał się z jej niezgrabnych ruchów. Zawsze zostawiał jej tyle przestrzeni, ile potrzebowała.
Pewnego dnia, wracając z ogrodu, Jadwiga zatrzymała się przed lustrem. Nie schudła. Jej ciało wciąż było takie samo. Miękkie, pełne, inne niż ciała kobiet, które dwór uważał za piękne. A jednak w twarzy coś się zmieniło. Oczy nie były już tak puste. Smutek nie zniknął całkowicie, lecz ustąpił miejsca cichemu blaskowi. Po raz pierwszy poczuła, że żyje.
Wtedy pojawiło się niebezpieczeństwo. Służba zaczęła szeptać coraz głośniej.
— Ona się przy nim uśmiecha.
— Chodzi z nim po ogrodzie.
— Patrzy na niego tak, jak nie powinna patrzeć królewska córka.
Plotki dotarły do króla. To, co miało być karą, zaczynało zamieniać się w więź. A tego Bolesław nie mógł znieść.
Wezwał Jadwigę do najwyższej wieży. Czekał tam sam, z twarzą purpurową od gniewu.
— Zapomniałaś, kim jesteś? — ryknął. — Królewna nie zadaje się z odpadkami! On jest niewolnikiem, a ty jesteś moim wstydem!
Jadwiga słuchała, lecz słowa ojca nie wbijały się w nią tak głęboko jak dawniej. Coś w niej już się zmieniło. Coś, co przez lata leżało uśpione, zaczęło oddychać.
Było jednak za późno, by zatrzymać to, co narodziło się między nią a Marcinem.
Pewnego ciepłego wiosennego dnia w ogrodzie Marcin wyciągnął rękę i ostrożnie zdjął płatek róży, który opadł na jej włosy. Natychmiast cofnął się, jakby popełnił ciężką zbrodnię.
— Wybacz, pani…
Jadwiga chwyciła jego dłoń, zanim zdążył się odsunąć.
— Nie przepraszaj — wyszeptała. — Nikt nigdy nie dotknął mnie z taką czułością.
Ich spojrzenia spotkały się bez strachu, bez wstydu i bez pozwolenia kogokolwiek. Nie było w tym nic z dworskich gier. Była tylko prawda.
Następnego dnia Jadwiga przyszła do ogrodu z owocami. Usiadła obok Marcina i po raz pierwszy podzieliła się z nim jedzeniem. Jedli powoli, śmiejąc się cicho z rzeczy tak drobnych, że ktoś obcy nie zrozumiałby, dlaczego są ważne.
Lecz z okien zamku obserwowała ich służąca wierna królowej matce. Zobaczyła, jak Jadwiga pochyla się ku Marcinowi, by usłyszeć jego szept. To wystarczyło. Córka króla pokochała niewolnika.
Tej samej nocy wieść dotarła do Bolesława i uderzyła go jak ostrze wbite prosto w pierś.
— Dość! — krzyknął. — Marcina natychmiast odseparować od Jadwigi. Ją zamknąć w komnacie, a ogród zaryglować!
Zamknięta w pokoju Jadwiga płakała cicho, z twarzą wtuloną w dłonie. Wiedziała, że ich miłość spróbują zniszczyć. Wiedziała też coś jeszcze: po raz pierwszy w życiu miała coś, o co warto było walczyć.
Na drugim końcu zamku Marcin znów został zakuty w łańcuchy i wrzucony do ciemnej celi. Żelazo wrzynało mu się w nadgarstki, ale bolało mniej niż pustka w sercu. W wieży Jadwiga również czuła kajdany — niewidzialne, lecz równie okrutne.